This div will be opened in a lightbox
Vegan & fair shoppen Bezorging door heel USA 10444 producten in ons warenhuis
Vegan & fair shoppen in Nederland en België

Geen Black Friday, maar Bye Buy Friday

Kim Kim 27 Nov 2020 Geen Black Friday, maar Bye Buy Friday

Vandaag, vrijdag 27 november, is het Black Friday #ByeBuyFriday. Dit is geen dag met daverende kortingen. Integendeel. Dit is een dag waarop we jou brutaal vragen zelfs 10% extra* voor je bestelling te dokken. 'Alléén vandaag, dus grijp je kans!' Welkom bij #ByeBuyFriday, waarop we ons laten horen tegen de massale uitverkoopdrift van Black Friday - door andersom te stunten voor een betere wereld.

*Vanzelfsprekend gaat die 10% extra direct naar een goed doel, dat onze waarden deelt op het gebied van eerlijke en duurzamere fashion, inclusiviteit binnen de milieubeweging, dierenrechten en antiracisme. De extra #ByeBuyFriday opbrengst van vandaag zullen wij bij het schenken bovendien zelf verdubbelen. Vandaag hebben we bekend gemaakt naar wie de opbrengst van deze dag gaat: Mikaela Loach. Lees meer over waarom we juist deze bijzondere vrouw hebben gekozen om te helpen in onze gedeelde strijd tegen sociaal onrecht.

Waarom #ByeBuyFriday?

De schade - zowel sociaal gezien als die aan het milieu - als gevolg van de fast fashion industrie in het algemeen, en de extreme en onrealistisch hoge kortingen die het einde van november domineren in het bijzonder, is enorm. Daarom vestigen we nu opnieuw de aandacht op de impulsaankopen, overproductie en de wegwerpcultuur die deze actieperiode tekenen. 

We roepen iedereen - consumenten en bedrijven - op om niet mee te doen met de stuntprijzen van Black Friday, omdat we daarmee impliciet instemmen met een wereld waarin nietsontziende overproductie en uitbuiting acceptabel is. Hoe dat zit, lees je hieronder.

In plaats daarvan nodigen we iedereen uit deze dag liever nóg minder dan normaal te kopen. En als er toch iets wordt gekocht, dan graag via #ByeBuyFriday, als statement voor een vegan, fair en duurzamere wereld.
 

De impact van fast fashion, Covid-19 en Black Friday in getallen

Enkele belangrijke feiten:

  • Gemiddeld hebben maar liefst 169 mensen meegewerkt aan ieder kledingstuk dat het tot jouw kast heeft weten te schoppen1. Zóveel mensen zijn dus betrokken in de productieketen: van het produceren van de grondstoffen, verwerking, productie, design, distributie tot de verkoop en alles daartussen. Zo bekeken is het dus bijna ongelooflijk dat je een totale winteroutfit voor 25 euro kunt vinden.
  • Zulke fast fashion prijzen hebben overconsumptie met een wegwerpcultuur tot gevolg in de hand gewerkt. Een gemiddelde Nederlandse kledingkast bestaat uit zo’n 173 items, waarvan er maar liefst 50 in het afgelopen jaar niet zijn gedragen2.
  • Sterker, een fast fashion item wordt gemiddeld maar zeven (!) keer gedragen, voordat het wordt weggegooid3.
  • Als je bedenkt dat wereldwijd 1 op de 6 mensen in de kledingindustrie werken4, en maar een geschatte 2% (!) van de mensen die onze kleding maakt een leefbaar loon verdienen, wordt het er alleen maar schrijnender op 5.
  • En de pandemie lijkt deze effecten alleen maar te versterken. Machtige kledingmerken uit de VS en Europa hebben overzeese leveranciers sinds de uitbraak van Covid-19 voor meer dan 16 miljard dollar aan goederen geweigerd te betalen6. We kunnen alleen maar gissen hoeveel extra kledingstukken uit niet verkochte voorraden nu op vuilnisbelten zijn beland of verbrand. In lagelonenlanden worden textielarbeiders bij de vleet ontslagen en gaan vele fabrieken failliet. En de harde waarheid is: hoe ongelukkig, onveilig en ongezond de kledingindustrie vaak ook is - miljoenen mensen in de armste landen en hun gezinnen zijn er volledig van afhankelijk.
  • Overigens lijkt de pandemie een remmend effect te hebben op onze voorspelde koopdrift rondom Black Friday en Cyber Monday dit jaar. Waar Nederland gedurende deze twee dagen in 2018 nog voor 1017 miljoen euro aan spullen kocht, groeide dat in 2019 tot 1064 miljoen euro, maar is in 2020 nog maar 892 miljoen euro voorspeld. In België lijkt diezelfde trend van 774 miljoen (2018) via 799 miljoen (2019) tot 667 miljoen te zakken (2020)7.
  • Ondertussen komt de kledingindustrie op de vierde plaats in het rijtje van de grootste negatieve milieu-impact van ons geconsumeer, net onder huisvesting, transport en voedsel8. (Terwijl het pas op de achtste plaats van onze huishoudelijke uitgaven staat.)

6 tips om duurzamer te shoppen

Zoals we blijven herhalen: koop met compassie. Zo min mogelijk. Maar altijd vegan, fair en zo duurzaam als maar kan. Dat is geen gegeven in deze tijd. In onze gids voor ethisch en duurzamer shoppen, geven we je dan ook het hopelijk inmiddels welbekende advies: 

  1. Koop minder, koop alleen wat als je het echt nodig hebt én je er zeker van bent dat je het jaren zult dragen.
  2. Wil je toch iets nieuws kopen, kies dan van een merk dat ethisch te werk gaat: dat geen mensen of andere dieren uitbuit, milieuvriendelijker produceert en zich inclusief en sociaal opstelt naar de wereld.
  3. Hoeft het niet nieuw? Kijk of je het tweedehands kunt vinden, kunt lenen of ruilen - en kies ervoor om te huren wanneer je een outfit slechts voor één gelegenheid zoekt.
  4. Koop minder, maar beter. Haal liever minder voor hetzelfde geld, maar kwalitatiever. Je cost per wear zal niet omhoog gaan, in tegendeel meestal. 
  5. Laat je niet leiden door trends, maar vind je eigen stijl en bouw daar een garderobe omheen waar je jarenlang uit kunt putten.
  6. Verzorg je kleding beter: was het minder vaak en zo koud mogelijk, gebruik een duurzamer wasmiddel, liever een waslijn dan een droger, en hang je kleding in de stoom van je badkamer tegen kreukels en nare geurtjes. En laat repareren wat gerepareerd kan worden. Hoe je met je kleding omspringt, heeft namelijk nog meer milieu-impact dan de productie en distributie samen.

Wanneer betaalbaar shoppen op Black Friday geen overbodige luxe is

Wil je toch shoppen op Black Friday, laat je dan niet verleiden tot impulsaankopen, maar koop (eigenlijk net zoals altijd) iets dat je toch al nodig had. Zeker als je wat minder te besteden hebt en je omwille van je portemonnee juist tot nu hebt gewacht, is dit natuurlijk hét moment om die aankoop te doen waar je al langer aan toe bent. 

Laat je echter niet opjutten om spullen te kopen die je niet nodig hebt. En lijkt een korting of bodemprijs te mooi om waar te zijn, dan is het dat waarschijnlijk ook. Als jij het niet doet, dan zijn het de betrokken boeren of fabrieksarbeiders, dieren in de industrie of onze aarde die de prijs betalen.

Bronnen

1 YouTube
2 Fair Wear Foundation
3 Wall Street Journal
4 Good On You
5 True Cost
6 The Guardian
7 Statistica
8 European Clothing Action Plan
9 Shop Like You Give a Damn